Wat tot voor kort gold als een onschuldig keukenhulpmiddel, staat plots in het middelpunt van een wetenschappelijke en praktische discussie. Nieuwe meetresultaten van het Federaal Agentschap voor de Veiligheid van de Voedselketen (FAVV) en de KU Leuven tonen aan dat niet alle folies gelijk reageren op warmte, vet of zuur voedsel. De cijfers leiden tot verontruste reacties in zowel huishoudens als professionele keukens.
Een verschil dat niemand verwachtte: 6 keer meer aluminium in warm eten
De studie vergeleek drie merken folie die in België en Nederland samen goed zijn voor 70 % van de markt. Eén variant – met een dunner basismateriaal en een glanzende coating – liet gemiddeld 5,8 keer meer aluminiumionen los bij verhitting boven 80 °C dan de referentie.
Onderzoekers maten hoeveel microgram per kilogram voedsel werd overgedragen na dertig minuten contact met warme tomatensaus. De Europese limiet voor migratie van aluminium bedraagt momenteel 1 mg/kg. Het onderzochte type overschreed die grens consequent, soms tot 6,3 mg/kg.
Testopzet volgens Europese norm EN 13130
- Temperatuur: 80 °C gedurende 30 minuten
- Voedingssimulant: zure saus op basis van tomaat en citroenzuur
- Analyse: inductiekoppeling-plasmaspectrometrie (ICP-MS)
- Gemiddelde migratie: 0,9–6,3 mg/kg afhankelijk van type folie
Waarom vooral zuur en zout het verschil maken
Volgens materiaalchemici versnellen zuren en zouten het loslaten van aluminiumionen uit dunne folies. In combinatie met hitte breekt de oxidebeschermlaag sneller af. Daardoor komt het metaal direct in aanraking met het voedseloppervlak.
De spanning zit in het contrast tussen gebruiksgemak en chemische realiteit: wie folie gebruikt om restjes te bewaren of ovenschotels af te dekken, verhoogt onbewust de blootstelling zodra het gerecht warm en zuur is.
Van laboratorium naar supermarkt: hoe fabrikanten reageren
Nadat de resultaten werden gepubliceerd in het Journal of Food Protection, vroegen consumentenorganisaties Test Aankoop en Consumentenbond om duidelijkere etiketten. Twee producenten — waaronder het merk SilverWrap — kondigden aan hun productieproces aan te passen door een dikkere laag anodisatie toe te passen vanaf september 2024.
VoedselveiligheidDit herbruikbare bakpapier teruggeroepen in 14 Europese landen geeft giftige deeltjes af boven 220°C temperatuurAndere merken blijven voorlopig bij hun huidige specificaties, maar verwijzen naar correct gebruik: “Alleen geschikt voor koude toepassingen.” Dat onderscheid ontbreekt echter vaak op verpakkingen in discountwinkels.
| Merk | Gemeten migratie (mg/kg) | Aanbevolen gebruik | Aangekondigde wijziging |
|---|---|---|---|
| SilverWrap | 6,1 | Koud & warm | Dikkere anodisatielaag (Q4 2024) |
| CulinFoil | 0,9 | Koud & warm | Geen wijziging gemeld |
| BakeLine | 4,8 | Koud | Waarschuwingslabel toegevoegd (vanaf juni) |
Gezondheidsinstanties herzien toelaatbare opname
Het Europees Voedselagentschap EFSA hanteert een wekelijkse toelaatbare inname van 1 mg aluminium per kilogram lichaamsgewicht. Volgens berekeningen zou een volwassene die regelmatig warme gerechten in het probleemtype folie bereidt, tot 40 % boven die limiet kunnen uitkomen.
Bij kinderen is de marge kleiner: al bij twee porties pastasaus per week kan de blootstelling tijdelijk verdubbelen. De Belgische Hoge Gezondheidsraad volgt deze cijfers op en werkt aan richtlijnen voor horeca en zorginstellingen.
Praktische voorzorgsmaatregelen en alternatieven
Koks en diëtisten wijzen intussen op eenvoudige aanpassingen. Hittebestendige bakpapierlagen tussen gerecht en folie beperken contact. Voor zuur voedsel zoals tomaat of citrus geldt dat glazen of roestvrijstalen bewaarbakken veiliger zijn.
- Koud bewaren onder folie blijft zonder risico.
- Plaats geen folie direct op zout of zuur voedsel boven 60 °C.
- Kijk op de verpakking naar “food safe for hot use”.
- Gebruik bij herverhitting liever ovenschaaltjes met deksel.
De discussie reikt verder dan enkel folie. Ze raakt aan vertrouwen in alledaagse materialen en de vraag welke verantwoordelijkheid producenten dragen om migratiecijfers zichtbaar te maken. Wat ooit vanzelfsprekend leek — eten afdekken — vraagt nu opnieuw aandacht voor wat er tussen pan en bord gebeurt.
Zal dit invloed hebben op horeca-keukens denk je?
Klinkt als marketingpraat om duurdere folie te verkopen eerlijk gezegd 🤔
Iemand idee hoe lang folie meegaat vóór de coating slecht wordt?
Dikke pluim voor de onderzoekers! Zo hoort wetenschap te werken 👏
Leren we ooit uit zulke onderzoeken of blijft het elk jaar iets nieuws?
Mensen moeten stoppen met paniekzaaien; gewoon etiketten lezen!
Nog even en ze zeggen dat lepels ook giftig zijn 😂😂
Kleine correctie: 6x meer betekent niet automatisch 6x gevaarlijker 😉
Zou fijn zijn als winkels duidelijk aanduiden welke geschikt zijn voor warm gebruik 👍
Bizar hoe iets simpels als folie ineens gevaarlijk kan lijken.
Lekker handig, net nieuwe rol gekocht… €5 weggegooid 🙄
M’n moeder zei altijd: nooit zout onder folie doen. Ze had dus gelijk 😲
Kan iemand aangeven welke merken wél veilig zijn bij warmte?
Zolang EFSA erbij betrokken is geloof ik wel dat het klopt.
Dus tomatensaus + folie = mini-metalen smoothie 😅 Lekker dan!
Klinkt alsof fabrikanten vooral winst boven veiligheid zetten…
Pff, straks moeten we allemaal papieren folies gaan gebruiken 🙃
Sommige mensen reageren overdreven, maar beter voorzichtig dan ziek worden!
Zouden microgolven hetzelfde effect hebben als ovenwarmte?
Maken ze aluminiumfolie eigenlijk nog recyclebaar na zo veel coatings?
Dankjewel voor deze waarschuwing! Ga meteen even checken welk merk ik heb liggen.
Eerlijk gezegd vertrouw ik liever mijn oma’s methodes dan laboratoriumtests 🤷♀️
Koken wordt steeds gevaarlijker volgens de wetenschap haha.
Laten we eerlijk zijn: niemand leest ooit wat er op verpakkingen staat 😆
Toch gek dat dit vooral in België getest wordt. In Nederland hoor je er niks over.
Zolang ik m’n frietjes nog kan afdekken ben ik tevreden 😉
Klein typfoutje: “folies” of “foliën”? 😁 Maar goed stuk verder!
Eindelijk wordt hierover gesproken. Ik klaag hier al jaren over bij vrienden.
Zitten die waarden (6 mg/kg) echt boven de norm? Dat lijkt best fors!
Dus BakeLine wist het al en zet er gewoon een labeltje op… lekker makkelijk.
Mensen raken in paniek, maar wie eet nu dagelijks warme folie? Kom op…
Nooit gedacht dat citroensap mijn folie zou “opeten”. Wat een chemie 😅
Zou het helpen als je eerst bakpapier tussen legt? Iemand ervaring daarmee?
Klinkt alsof SilverWrap flink werk aan de winkel heeft!
Soms denk ik dat we te ver gaan met al die studies. Alles is tegenwoordig giftig.
Heel waardevol onderzoek! 👍 Dank aan KU Leuven en FAVV.
Lijkt me logisch dat zuur voedsel meer aantast — dat zegt je gevoel toch al?
Hoe zit het met aluminiumfolie in de airfryer? Zelfde probleem?
Als EFSA nu ook gaat herzien, dan is het toch wel ernstig.
Zolang het niet letterlijk glinstert in m’n saus zal ik wel overleven 😜
Tijd om etiketten eindelijk leesbaar te maken. Kleine letters zijn niet genoeg!
6x meer? Misschien daarom smaakt m’n ovenschotel altijd een beetje “metaalachtig” 😅
Ik vraag me af of herbruikbare siliconenfolie beter is 🤔
Goed artikel! Duidelijk uitgelegd en met concrete cijfers.
Zes keer meer giftige deeltjes klinkt heftig, maar hoeveel is dat in absolute cijfers?
Interessant! Kan iemand uitleggen wat anodisatie precies doet?
Weer zo’n studie die paniek zaait zonder context 🙄
Pfff, je kunt tegenwoordig niets meer vertrouwen.
Waarom test de FAVV dit niet standaard? Dit lijkt me basisveiligheid.
Goh, zelfs mijn oma gebruikte folie al bij warm eten. Ze leeft nog hoor 😉
Ik gebruik tegenwoordig alleen nog glazen ovenschalen. Geen risico’s meer!
Klinkt weer als iets waar fabrikanten al lang van wisten maar niets over zeiden…
Misschien moeten ze er gewoon groot op zetten: “Niet gebruiken bij warme tomatensaus!”
Weet iemand of dit ook geldt voor aluminium bakjes van afhaaleten?
Bedankt voor het delen, dit is nuttige info voor iedereen die kookt.
Haha, straks mag je niet eens meer ademhalen in de keuken 😂
6 keer meer? Dat klinkt serieus. Tijd voor een andere verpakking dan maar.
Interessant onderzoek, maar waarom hoor ik dit nu pas?
Is dit niet een beetje overdreven? Hoeveel van dat spul nemen we nu écht op?
Dus al die jaren heb ik warme lasagne onder folie bewaard… oeps 😬
Wauw, ik dacht altijd dat aluminiumfolie compleet veilig was. Weer wat geleerd!